Friday, February 09, 2018

Auqueran sobera urrun

Gaurco -baricua 9 otsaila 2018- Berria eguncarico lehembizico noticia da hau

Legebiltzarrak uxatu egin du memoria historikoaren politikak biltzeko legea 

Titular hori gustatzen zait structuralqui ezen darabil SVO structurea ezen zein bait da onena informativoqui

S subjectua: Legebiltzarrak
V verbua: uxatu egin du
O objectua: memoria historikoaren politikak biltzeko legea 

Ba nuque zerbait baino guehiago commentatzeco buruz zembait puntu differente direnac aguertzen hor titularrean baina orain nahi dut centratu atentionea soil buruz horco objectu luzea, nire ustez lar luzea non hitz principala -... legea- dathorren azqueneco puntan ezen ulertu ahal izaiteco objectuaren gunea -legea- behar da iguriqui lar, sobera lar.

Nola titulua aguertu dena prensan den quasiosoqui inulergarria naiz aviatzen gana tchurro lar luze hori eta principalqui sobera tcharto structuratu hori -memoria historikoaren politikak biltzeko legea- poxi bat compontzeco edo xuxentzeco redactatu ahal litzateque hori honelatsu-edo

legea biltzeko memoria historikoaren politikak 

Beraz, gueratzen lizatequeela hori titulua hon Berria eguncaria honela, hobetua informativoqui

Legebiltzarrak uxatu egin du legea biltzeko memoria historikoaren politikak  

Gorago jada esan dudan lez esan ahal nituzque reflexione guehiago, aparte buruz objectua, baina gaur bego nahico honequin.

Thursday, February 08, 2018

Phrase comparativoac gan Axular

Arduraturic nauca ikusteac nola redactatzen diren euscaraz phrase comparativoac zeren hortaraco dauden bi posibilitateetaric bat da ikusten arras guti izanic gainera auquera baztertu hori hobea ezi usu dena erabiltzen.

Halan nola ari naizen iracurtzen Guero liburua ganic Axular ikusi ditut elkarren seguituco bi phrase comparativo zein nahi ditut ekarri hona blogera. Hara,

1) 
Ordea nehor bekatu eguin gabea denean, nola baitzen Susana, hobe da eguitecoen alde honetaric eguitea, hobe da guiçonequin iharduquitzea, eta hoietaric ethor ahal daquidiqueon calteari iguriquitzea, ecen ez Jaincoa baithan, eta haren misericordian fidaturic, bekatu eguitea. 

Non phrase hortan hobequi observatzeco zer duen Axularrec comparatzen dugu laburtuco holan. Non comparatzen dituen calteari iguriquitzea eta bestetic bekatu eguitea.
..., hobe da ... calteari iguriquitzea, ecen ez ... bekatu eguitea. 

Goico phrase horren hurrengoa da hau ondocoa

2) 
Baina guc contrara eguiten dugu. Cer izanen baita ethorquiçunaz, guero Jaincoaren misericordiara ihes eguinen badugu ere, orain escuen gainean, presentean, ez dugu, bekaturic ez eguiteagatic, placeric utzi nahi, eta ez penaric hartu: nahiago gatzaizkio ethorquiçuneco peril handiari, eta gaitz borthitzari jarri, presenteco trabailu aphurrari baino.
Edo laburqui:
nahiago gatzaizkio ethorquiçuneco peril handiari jarri, eta gaitz borthitzari, presenteco trabailu aphurrari baino.

Hemen comparatzen dena da batetic ethorquiçuneco peril handia eta gaitz borthitza eta bestetic presenteco trabailu aphurra. Ecen hobesten dugula -imprudentequi- ethorquiçuneco peril haindia eta gaitz borthitza lehenago ze presenteco trabailu aphurra.

Ecen lehenengo auqueran Axularrec eguiteco phrase comparativoa du erabili ecen ez particulea sartua arten bi elementu comparatuac eta beste phrasean aitzitic erabili du baino particula comparatuvoa duelaric ezarri azquenean ondoren hon bi elementu comparatuac.

Visualqui ikusi ahal delaric bi structurac panoramicoqui holan

A ezen ez
eta 
A B baino

Saturday, February 03, 2018

Pacerra entzutearen euscara naturala eta reala

Harrituric baina pozic entzun dut nengoelaric ikusten ETBn pelota partidua nola Euzkitzec eta bere equipo osoac ere berdin zutela erabiltzen (baricua Bergaraco frontoian, 2 otsaila 2018)

raquetista (nahiago bada raketista) verbea 

diot harrituric zeren Academiaren hizteguiac dakar erraketa verbea, non ez dathorren azquen hiztegui completo hortan (non dathozen 40.000 hitz baino guehiago) raquetista edo erraketista hitza edo consecuentequi conceptua. Baina uste izatecoa da ze baldin hitza Academiarentzat bada erraketa halan ondorioz bere derivatua nola bait da raquetista behar luqueela behintzat barruan orthodoxia erraketista eta ez ostera raketista.

Nolanahi nic placer hartzen dut entzuteaz euscara natural eta ere reala -raquetista edo raketista-, reala diot zeren constatu ahal da esaten dela holan %100en raketista eta aitzitic ez inventua den erraketista.

Sentitzen dut nic pacerra entzutearen euscara naturala eta reala.

Monday, January 29, 2018

Desira social zileguiac?, Axularrenac?

Nola iracurtzen ari naizen 2.ez Guero liburua facsimilean, eta nahizta den iracurtzea facsimilean difficultosoagoa halan ba daquit nolacoa den exactuqui Guero bere originalean.

Halan ekarri nahi dut egun blogera hango paragrapho bat zeren hor aguertzen du Axularrec bere opinione personal bat zein gaurregun litzateque scandalosoa eta inaceptablea esatea behintzat publicoqui. Hara hori paragraphoa.

Corintioac hain ceizten ayher alferrey, ecen iccusten çutenean guiçon bat, bicitcen cela, errentaric gabe, officioric gabe, eta trabaillatu ere gabe, berehala bertce frogantçaric gabe, bicia edequitcen baitcioten ceren erraiten çuten ecen, presuna alfer officioric eta errentaric etçuenac, ohoinqueriaz, enganamenduz edo cenbait arte gaixtoz usatu behar çuela eta halacoac bicia çor çuela, eta hala edequitcen cioten. Eta on liçateque orai ere, halacoequin, hala eguin baledi.
Eta on liçateque orai ere, halacoequin, hala eguin baledi. 

Nolanahi, orai, XXI. mendean Axularrec ezin erran eta defendatu ahalco luque behintzat publicoqui hori opinionea.

Thursday, January 25, 2018

Correctua eta hobea

Guziac gagoz conforme ze ez direla synonymoac bi hitz hauec ezen correctua eta hobea.

Halan noiz recibitzen den lagun baten visitea eguin ahal zaio recibimentu differenteac zein diren guziac correctuac baina izan ahal da ze correctu horien artean izatea batzuc hobeac ezi besteac.

Halan noiz iracurtzen den ondoco phrasea

«Ez dakit sare sozialak inkomunikaziorako bide bilakatzen ari ez ote diren»

ethorri ahal zaio gogora iracurleari ze ondorengo auquerea dela correctua baina horrez gain hobea communicativoqui

«Ez dakit sare sozialak ez ote diren bilakatzen ari inkomunikaziorako bide» 
edo
«Ez dakit sare sozialak ez ote diren bilakatzen ari bide inkomunikaziorako»

Monday, January 15, 2018

Curiositateac nakar

Nagoela iracurtzen euscarazco articulu bat dut topatzen aiphua hon Chea non dioen ze esan zuela

"Galtzen den borroka bakarra bertan behera uzten dena da" 

halan gogoa ethorri zait jaquiteco nola zen hori aiphua originalean exactuqui zeren badaquit ez zela izan euscaraz aiphu originala eta izaiten ohi naiz mesfidati ki aguertu ohi denari translationetan. Halan topaturic an internet dut ikusi ze zelan hau originala

"La única lucha que se pierde es la que se abandona" 

Hori original phrase hori ikusiric zait iruditzen ze aisa errespetatu ahal dela guehiago originala eziez nola aguertu bait da delaco articuluan, esateraco honelatsu baina atchiquiago originalari nola structuraz hala ere lexicoaz

"Borroca bakarra zeina da galtzen da hura zeina den abandonatzen"

Friday, January 12, 2018

Hobetzen balitz redactionea, hobe guziontzat

Dut iracurtzen titulu hau

Arabako Auzitegiak iruzur zantzuak ikusi ditu Iruña-Veleian 

eta tituluaren pean ondocoa (Gara, lehen pagina, ostirala 12 urtarrila 2018)

Eliseo Gilen, bere bazkide baten eta lankide baten aurkako epaiketa egin egingo da, Arabako Auzitegiak Iruña-Veleiako arkeologia aztarnategiko zuzendari ohiak aurkeztutako helegiteak partzialki onartu arren, kalte eta iruzur zantzu nahikoak ikusi dituelako eta, ondorioz, epaiketa egiteko erabakia berretsi duelako. Erabakia behin betikoa da eta ezin da aurkako helegiterik jarri. 

Ez daquit ea beste nehorc ez duen ikusten hor redactione desegoquia, nic bai. Behintzat subordinatu ondoco hau redacta zitequeen claruago, aise.

... Arabako Auzitegiak Iruña-Veleiako arkeologia aztarnategiko zuzendari ohiak aurkeztutako helegiteak partzialki onartu arren, ... 

Ibon Sarasola academicoa bera ere mintzo da behintzat azquen aldion buruz mesedeac dakartzanac aurreratzeac verbua, baina ideia hori ez da hain erraz sartzen cascoan antza. Batzuec ardura guti zembat den textua ulergarri edo dificultoso.

Sunday, January 07, 2018

Importantzia insignificantea

Esan dit nire lagun adinquide batec, email bidez, ze nire commentarioa buruz comparatu bi phrase hauec duela importantzia insignificantea. Baliteque izatea holan. Ez naiz sartuco discusionean zeren importantziarena ascotan da relativoa edo zelan hartu nahi duzun delaco affaira hori.

Halan, gaur ere nahi dut commentatu zerbait izango dena batzuentzat eguingo dudan commentarioa edo critiquea insignificantea (edo erabiliz nire adinquidearen verbea huskeriatxoa).

Halan, entzun dut televisionean, ETBn ze Tuteran guizon bat dagoela hospitalean

garun heriotzean 

halan guero ohartu naiz, eguinic ahaleguin extra bat, ze nahi zutela esan ezen guizon hori zegoela

heriotz cerebralean 

Hau da nire gaurco commentarioa edo critiquea daucalaric beharbada batzuentzat importantzia insignificantea edo dela diodana soil husqueriatchoa. Ba liteque. Baina euscaldunoc zeinac ez dagozen purismo peco orbitan dugu ulertzen hobeto heriotz cerebrala ezi garun heriotza. Anhitzez realago da euscaran heriotz cerebrala ezi bestea, indudablequi, da facto bat.