Expresatzeko aukera redaktivo diferenteak kin prefosta ondorioz nivel komunikativo ere diferenteak

Dugu irakurtzen titular hau (an Gara, eguena 22 urtarrila 2026, 2 or) 

"Une honetan, alderdi interesak herri interesen azpitik jartzea da gakoa" 

Eretxirik ki titular horri zaila ahal izateko izan fite ulertua nik dut retokatu redaktivoki honetara 

"Une honetan, gakoa da jartzea alderdi interesak azpitik ze herri interesak" 

 

Gero interneten dut irakurri ze esan duela Pello Otxandianok ondokoa, 

"Es clave anteponer los intereses de país a los partidistas" 

 

Edozelan be bi mezuak -euskarazkoa eta gaztelerazkoa- dira diferenteak, ez diote gauza berbera. 

Detektatuz an euskara handicap komunikativoak nahi direnak superatu

 Noiz dugu irakurtzen euskaraz eta ere gaztelaniaz ondoko bi tutuluak 

(an Gara, eguaztena 21 urtarrila 2026, lehen orria, ganik Aritz Intxusta) 

Davoseko diplomazia, Trump erabat neurrigabe baten aurrean 

eta (an Gara, eguaztena 21 urtarrila 2026, 2 or, ganik Aritz Intxusta) 

La diplomacia capitalista de Davos ante el delirio de un Trump desatado 

Bada ikusirik, irakurririk eta ere komparaturik bi titularrak nik ez dut duda txikerrenik ere ze titular bat da bestearen tradukzioa (eta ere tradizioa?). 

Halan ze dugu gazteleraz irakurtzen  

La diplomacia capitalista de Davos ante ... 

baina an euskarazko versioa 

Davoseko diplomazia, Trump ... aurrean 

Hor an euskarazko textua dago evidenteki eta indudableki handicap komunikativo aski handia. 

Kompondu eta superatu ahal liteke hori handicapa, beharba, redaktaturik honelatsu  

Davoseko diplomazia, aurrean on Trump erabat neurrigabe bat 

Honek aukereak laguntzen al du superatzen handicapa, ala ez dago ezelango handicap komunikativorik? 

 

Eguna eta egunaren gainerakoak

 Noiz den irakurtzen ondoko titularra (Gara, martitzena 20 urtarrila 2026, 6 or, ganik Urtzi Urrutikoetxea) 

Trampek Ameriketako Estatu Batuak eta mundua astintzeari ekin zion eguna 

hor gaiko titular horrek informatzen gaitu dudagabeki buruz egun bat, egun seinalatu bat. Baina informazio importante hori -egun delakoa- dator azkenean, an azken azkenengo verbea on titulua. 

Izan ahal zen ere redatatatu hori informazioa honelatsu 

Eguna zeintan Trumpek...

 edo emanik titular -mezu- osoa, 

 Eguna zeintan Trumpek ekin zion astintzeari Ameriketako Estatu Batuak eta mundua 

Yago efektivo edo gutiago efektivo redaktatu

 Nago ni ze zat edozein egunkari da importantea redaktatzea ongi eta klaru (eta ahal bada ahalik klaruen).

 

Halan ikusirik hau ondoko beheko titulua (an Gara egunkaria, barikua 16 urtarrila 2026, 15 or, ganik Haizpea Abrisketa - Oier Iriaerte) 

Etchegarayk herriko bozetara aurkeztuko dela baieztatu du 

ikusirik bada goiko titular hori pensatzen dut ze ahal da redaktatu hori mezua hobeki eta klaruago (mesedez dudagabeki irakurlea)  redaktaturik esaterako honela, 

Etchegarayk baieztatu du aurkeztuko dela herriko bezetara 

 

Visualki komparaturik ere da hobea (da rekurso anitz hobea)

 Dugu irakurtzen ondoko titularra (an Gara, martitzena 6 urtarrila 2026, 23 or) ari dela buruz pilota eta  da  gaur Hiru Erregen Eguna 

Errege Magoen aldez aurretiko oparia Jaka eta Iztuetarentzat 

 Nahi izanez gero erabili euskaraz preposizioak hori goiko titulua redaktatu ahal litzake ere honetara 

Errege Magoen aldez aurretiko oparia zat Jaka eta Iztueta 

Nik kausitzen dut aukera prepositivoa hobea informativoki, dudagabeki. Ez al da evidentea ze aukera prepositivoa da anitzez efektivoagoa ze lehen aukera zeina da publikatu an prensa? 

"Aldreves" redaktatua ote da baina gutiago informativoa?

 Dugu ondoko titularra irakurtzen (an Gara, astelehena 29 abendua 2025, 14 or, Gara I Bilbao) 

Larrialdiari erantzuteko "giharra" badagoela dio Kontseiluak 

hori goiko titularra badugu ezartzen redaktatua "aldreves" ote da geratzen zat irakurlea gutiago informativoa? Daigun ikus. Hara, 

Kontseiluak dio (ze) badagoela "giharra" erantzuteko larrialdiari 

 

Ez dago dudarik ze aukera biak dira korrektuak. 

Baina al dira nivel informativo berekoak? Nik ezetz uste. Eta zuk irakurle?

Euskarak behar du mugitu nola an arlo statusa, halan ere corpusa. 

Corpusaren arloa dago totalki geure esku. Dagiogun bada hortan ere. 

Gainditu nahirik hau handicap informativoa

 Dugula irakurtzen ondoko titularra (an Gararen suplementua "Urtekaria 2025" 4 or, ganik Maitane Aldanondo | Donostia)

 

Pepe Mujica, "pixka bat euskalduna" zelako justizia sozialaren alde borrokatu zen liderra 

 

Ba, batzuk edo akaso askok ez dute ikusten ez ikusiko inon ezein handicapik. 

Izan ahal da hori diodana egia (ezen ez dago batzuentzat ezen handicapik hor tituluan),  baina nik bai dut ikusten hor handicapa, hadicap informativoa zeren esaten du titularrak ze Pepe Mujica da liderra kin beste komplementu gehitu batzuak. Baina jakiteko ze Pepe Mujica du izandatzen nola liderra behar dugu itxaron harik azken hitza on titularra. Niretzat evidenteki horrek titularrak ba du handicap informativoa. Baina ustea luenak alderatzizkoa, ezen ez dago handicapik, ondo legoke argitzea berak bere razonamendua. 

 

Ez al zen posible zerbait honelatsukoa, gainditzeko hori handicapa? 

Pepa Mujica, liderra zeinak ... 

Verbua eten barik da informatzen hobeki

 Irakurririk ondoko titularra (Gara egunkaria, eguena 11 abendua 2025, 7 or) 

"Errepresioak ez dezala Palestinarekiko elkartasuna eten" 

Goiko phrase hortan verbua da: ez dezala eten. 

Baldin verbua bada eteten, sarturik tartean zeozer mezua (mezua on titularra) da ilunagotzen, da gutiago argia geratzen mezua. Daigun bada ikusi hori titularra gaberik eten edo hautsi verbua, halan geratuz mezua yago informativo. Hara,  

"Errepresioak ez dezala eten Palestinarekiko elkartasuna"

 

Ez al da aukera bat hobea ezi bestea?, izanik ere bi aukerak korrektuak gramatikalki. 

Gu aldé aukera hobea.

Egiazki, nork behar du ikasi hobeto euskara: X. Amuritzak edo Elhuyar-ek

 Jakin dut ze Xabier Amuritza euskalzale relevanteak duela izkiriatu lana titulatzen

Konfesio inkonfesableak 

orduan etorri zait gogoa jakiteko zelan esaten den "incofesable" erdal hitza euskaraz, segun Elhuyar. 

Hara, zer dakarren Elhuyar-ek 

inconfesable

1 adj. aitorrezin, esanezin, ezin aitortuzko; lotsagarri, ahalkegarri

hoy he cometido en el trabajo varios errores inconfesables: gaur lantokian aitortu ezin diren zenbait huts egin ditut 

 

 

Nork beraz du ikasi behar hobeto euskara zeren dirudite versio inkompatibleak eta elkarren exkluienteak, adversoak. ¿Ez al da euskara euskaldunok egin daroagun verbetea? 

 

Bada ala ezta gehio komunikativoa, bata ze bestea?

 Dugula irakurtzen hau ondoko titularra (Gara, barikua 21 azaroa 2025, 19 or) 

Euskara lehenesteko akordioa sinatu dute UEMAk eta hiru finantza erakundek 

hori goiko titularra ahal da redaktatu ere honela 

UEMAk eta hiru finantza erakundek sinatu dute akordioa lehenesteko euskara 

 

Bi aukera redaktivo horien artean, ba ahal dago esaterik bata da komunikativoki hobea ze bestea? 

Aldé aukera informativo hobeak

Geldi ez dagoena dago mogimenduan. Halan, beste gauza askoren artean mugimenduan dagoz hizkuntzak ere. Seguru ze ez zirela identikoak euskara an XII. mendea eta euskera bera an VII. medea, 5 mende lehenago.. 

Syntaxia ere evoluzionatzen da duda izpirik gabe eta expresatzerakoan zeozer aukera guztiak ez dira berdin efikazak nahizta aukera diferente ok izan guztiak korrektuak gramatikalki. 

Halan, noiz dudan irakurri (an Gara, eguena 19 azaroa 2025, 40 or) 

Fernando Alonso kazetari eta idazleak Josu Urrutikoetxearen memoria pertsonal eta politikoak bildu ditu bere liburu berrian; 1968an ETAn sartu zenetik gaur egun arte.

Hori goiko phrasea redaktatu ahal da ere beste modu hontan zeintan nire aburuz den informativoki askoz hobea. Esaterako holan, 

Fernando Alonso kazetari eta idazleak bildu ditu bere liburu berrian Josu Urrutikoetxearen  memoria personal (sic) eta politikoak; 1968an ETAn sartu zenetik gaur egun arte. 

 

Esan eta defendu dudanaz nehork balu puntualizatzeko ezer, gustura nuke irakurriko. 

 

Informativoki delakoan hobeto redaktatua

Zeren dut irakurri titular hau aski edo asko aldebresa izateko aisa ulertua (an Gara egunkaria, eguena 6 azaroa 2025, 5 or, ganik Nerea Lauzirika / Bilbao)

Ernaik salatu du "benetako arazoa estaltzeko" kriminalizatu dituztela  

dut nik re-redaktatzen beste honetara, esperantzaz ulertzen da hobeto bere mezua edo informazioa. Hara nola, 

Ernaik salatu du dituztela kriminalizatu "estaltzeko benetako arazoa" 

Ez al da diodana total evidentea?

 Dugu irakurtzen hau ondoko titularra (an Gara, eguena 23 urria 2025, lehen orri prinzipala, Aritz Intxusta) 

Zuzendariaren kargu uzteak Osasunbideak duen blokeoa agerian utzi du

Bada hori titularra ipini lei ere redaktatua honela 

Zuzendariaren kargu uzteak utzi du agerian Osasunbidearen blokeoa 

edo 

Zuzendariaren kargu uzteak utzi du agerian blokeoa on Osasunbidea 

edo 

Kargu uzteak on zuzendaria utzi du agerian blokeoa on Osasunbidea 

 

Nago ni ze aukera differente ok dutela nivel komunikativo edo informativo ez-valiokideak. Ala ez? 

Evidenteki eta indiskutibleki, ¿ala ez?

 Dugunean irakurtzen hau ondoko titulua (Gara, martitzena 14 urria 2025, 24 or, Andoni ARABAOLAZA) 

Sara Alonso, bigarren Galden Trail Series zirkuitu entzutetsuan 

bada, dugunean irakurtzen goiko titular hori, guk redaktatzen genuke baina beste modu hontara, 

Sara Alonso, an bigarren Golden Trail Series zirkuitu entzutetsua

 

Ez al da, bada, 2. aukerea hobea evidenteki eta indiskutibleki? Uste luenak ezetz, mesedez, argumenta beza bere apreziazioa razonableki. 

Erabiltea preposizioak -kasu hontan an- da mesede handiko, evidenteki eta indiskutibleki.

Remodelatu syntaktikoki, ¿onerako?

 Dugu irakurtzen ondoko titularra (Gara, barikua 10 urria 2025, 21 or) 

Bernedon gertatutakoa argitzea Fiskaltzaren esku dagoela dio Aldundiak 

hori goiko titulua, nola lar beste asko, kausiturik dela ulertu ahal izateko irakurleak sobera zail, hobetu nahi beharrez nik ipintzen nuke beste honelatsu. 

Aldundiak dio ze Fiskaltzaren esku dagoela argitzea gertatutakoa Bernedon 

 

Irakurlearentzat al dira bi goiko aukera hok berdin an informatzeko gradua?