Ba dakit, ez dago egina fede txarrez

 Gaur an suplementua titulatua Kilomentroak Lazkao 2026, an Gara egunkaria 

dut irakurtzen nola titulu ganik Lazkaoko Ikastolako Zuzendaria Ion Martinez, ondokoa 

"Erronka da festaren komunitate sentimendua ikastolara eramatea"

 

Nik sartu gabe inorekin (ezta kin autorea Ion Martinez) dut egin nahi ondoko reflexioa. Ezen dudagabe mezua / titulua da 

"Erronka da eramatea ... 

eta osoki osaturik frasea 

"Erronka da eramatea ikastolara sentimendua festaren komunitatearena"

edo nik  ondio nahiago  

"Erronka da eramatea ikastolara sentimendua on festaren komunitatea" 

 

Uste dut nik eta ere uste daroat ze euskaraz ez da reflexionatzen gain komunikativotasuna, ezen daudela textuak gehio komunikatovoak eta gutio komunikativoak. Sasoia dugu hasteko euskaldunok pensatzen buruz konzetu hori zeren da total importantea eta batez ere determinantea.

Gainditu ahal izateko handicap realak euskaraz, preposizioek lukete laguntzen, evidenteki eta indiskutibleki

 Gaur izkiriatu dut goiko titulu luze hori zeren dut irakurri ondokoa 

(An Gara, domekea 27 iraila 2026, 19 or, ganik Gara)

 

Parisko Krimen Auzitegiak 26 urteko espetxe zigorra ezarri dio Le Prioli hilketagatik; eta 19 urtekoa Bouvierri hilketa saiakeragatik. 

 

Hor legoke hobeto, klaruago baldin ipini balu 

... ezarri dio ki Le Priol; 

eta 

eta 19 urtekoa ki Bouvier 

 

Osorik emanik honela,  

Parisko Krimen Auzitegiak 26 urteko espetxe zigorra ezarri dio ki Le Priol hilketagatik; eta 19 urtekoa ki Bouvier hilketa saiakeragatik.  

 

Laguntzen duela hor preposizioak da niretzat batetik evidentea eta ere bestetik gainera indikutiblea. Ala ez?

Valioko al du neurtzeko gradu komunikativoa?

 Pensatu ohi daroat ze neurtzea gradu komunikativoa on textu bat edo frase bat izango dela posible, nahizta ziur ez nagoen. Diot hori zeren ipini nuen edo nituean fraseak (an blog hau, domekea 20 iraila) kin intenzioa neurtzeko gradu komunikativoa izan zen edo ziren frase txipitxoak, frase venetan laburrak nola ikusi ahal da erantzunean on Josu Lavin. 

 

Orain ostera esperoan ze datozen fraseak komparatzeeko, neurtzeko gradu komunikativoa diren aproposago ze lehenagokoak dakardaz hona oraintxea. Hara, 

Torturaren beste zazpi biktima aitortu ditu Nafarroako Gobernuak 

(agertua an Gara, eguaztena 23 iraila 2026, 5 or, ganik Gara / Iruñea) 

 

eta hemen orain bestea kontrasterako nik moldatua goiko titularra ustez den gradu komunikativoz hobea 

Nafarroako Gobernuak aitortu ditu beste zazpi viktima on tortura 

 

Erabaki al da ala ez ze titulu bat da gehiago komunikativoa ze bestea? Nik baietz uste. 

Preposizioak laguntzen du, ziurki. Ala ez?

 Dugu irakurtzen ondoko titulua 

(Gara, martitzena 22 iraila 2026, 33 or, ganik Andoni Arabaolaza) 

Aitor Ugarte eta Uxue Loizu izan dira azkarrenak Uharte Arakil-Beriain proban 

ipini ahal da hori titulua, erabilirik preposizioa honela 

Aitor Ugarte eta Uxue Loizu izan dira azkarrenak an Uharte Arakil-Beriain proba  

 

Osoki urrun, Josu, bai baina ez al da mesedeko?

 Gaurkoan gogora etorri zait Josu Lavin zeren bere esanak dira niretzat haintzat hartzekoak nahiz-ta horrek ez du esan nahi ni egoten naizela beti kin berak esandakoak konkordante. 

Tira goazen gaurkora ezen Josuk  esan -izkiriatu- zuen (an nire bloga referentziak, barikua 18 iraila 2026) ze nik titulu batean aurreratu nuela postposizio adjunto bat (zat, tzat) deitua ere inkorrektuki batzutan deklinazio, nik ipintzen nuela hori postposizio adjuntoa bilakaturik nik preposizio, urrun tik berari dagokion verbea. (Begiratu, ulert dadin hobeki diodana an nire bloga on egun hori).

Gaur kasualitatez irakurtzen dut ondoko titulua 

(Gara, domekea 20 iraila 2026, 21 or, ganik B. Z. / Iruñea) 

 

AEB buru, krisi klimatikoa eragin duen CO2 isurketen ranking historikoan 

Hor goiko tituluan esaten zaigu ze AEB dela buru eta koma ondoren non den buru AEB. Baina -eta hemen dago gaurko nire "katramila"- ze jakiteko ze 2. parte hortan esaten -informatzen- zaigula non, behar dut itxaron 62 espazio (nahi luenak konta daizala nola nik egin dudan). 

62 espazio tik koma arik n, an historikoan 

( krisi klimatikoa eragin duen CO2 isurketen ranking historikoa) = 62 espazio 

 

Nik, ez balego ere konkordante kin ni Josu Lavin ipintzen nuke goiko titulu agertua an Gara honela, geratzen dela ere orain urrun edo arras urrun preposizioa eta dogokion sustantivoa. Honela, 

AEB buru, an krisi klimatikoa eragin duen CO2 isurketen ranking historikoa 

 

Indudableki dagoz elkarren ganik urrun "an" eta "historikoa". 

Baina ez al da aukera alternativoa yago komunikativoa? Horrek nau ni arduratzen.  

Originala ez dakigu baina ...

 Dugu irakurtzen nola titulu 

(Gara, zapatua 19 iraila 2026, lehen or, ganik Adania Shibli idazle palestinarra) 

"Irakurketak Israelen preso palestinarrak hondoratzea eragozten du" 

Niri ulertzea hori titularra kostatu zait arras asko. Eskerrak ze barruan -4.  or- dudan irakurtzen gaztelaniaz ondoko titularra 

"La lectura impide que Israel logre quebrar a los palestinos en la cárcel" 

 

Nago ni ze hobeto izan balitz redaktatua honela, izanik fidelago kin originala. Ez dakigu baina zein hizkuntzatan esan duen hori Adania Shibli palestinarrak.

Irakurketak eragozten du hondoratzea Israelen preso palestinarrak 

 

Nago ze hau ulertzen da behintzat poxi bat hobeki. Ala ez? 

Debekua zat ... (aukera valiagarria zat edozein)

 Hau ondoko titulua dut irakurtzen 

(Gara, barikua 18 iraila 2026, 15 or, ganik Gara / Donostia) 

"Kids legea": debekua hamahiru urtez azpikoentzat 

Hor tituluan zaigu informatzen buruz debeku bat eta ere nortzuei den zuzendu debekua. Baina, niretzat, hobeto -komunikativoago- expresatua legoki honela 

... kebekua zat ...  

eta ipinirik osorik titulua honela 

"Kids legea": debekua zat hamahiru urtez azpikoak 

 

Ez al da hau, erabiltzea aukera informativo hobeak, mesede bat zat edozein irakurle? Ez al da venetan? 

Diskutiblea ala indiskutiblea al da?

 Dator an Gara ondoko titulua 

(eguaztena 16 iraila 2026, lehen or) 

Politika klimatikoak eta bazterketa aztertu ditu BC3 zentroak 

baina nik nahiago nuke izan balitz redaktatua holan 

BC3 zentroak aztertu ditu politika klimattikoak eta bazterketa 

 

Ote da diskutiblea edo indiskutiblea ze azpiko aukera da hobea informativoki? Ni baiezkoan nago. 

Ekinez ki ahalegin komunikativoa

 Irakurri dut ondoko titularra 

(Gara, martitzena 15 iraila 2026, 29 or, ganik Gaizka Izagirre / Hernani) 

La manzana podrida del sistema 

Baldin nik itzuli behar izan banu hori titularra orain urte batzuk ki euskara, honela eginen nuen dudagabeki 

Sistemaren sagar ustela 

baina orain itzultzen nuke honela 

 Sagar ustela on sistema

zeren uste dut da argiagoa delako mezu hau yago komunikativoa. 

Dudarik ez dago ezelangorik. Ezelango dudarik

Korrekto konzeptua eta komunikativo konzeptua ez dira sinonimo. Hori argi dago edozeinentzat, esango nuke.  Hori diot ze irakurri dut subtitulua an Eitb-ko informativoak zioena 

Txinak Trumpen lehia salatu du 

Hori titulua dudagabeki izkiriatua dago korrektuki, baina diot nik ze izkiriatu -expresatu- ahal da yago komunikativoki. Edozein eskaldunek ulertzen du hobeto eta ere aisagdo honela redaktatua 

Txinak salatu du Trumpen lehia 

edo niretzat ondio yago komunikativoki 

Txinak salatu du lehia on Trump 

 

Ez ote da hartu behart kontutan behintzat an mass media komunikativo konzeptua? eta haintzat hartu ere gu euskaldunak. 

Nik ezin izan dut ulertu, harik azkenean bai

 Prensan agertu titulua 

(Gara, zapatua 12 iraila 2026, lehen orrian, ganik Aritz Intxusta) 

Foruzain egiten diren guardia zibilek kideek baino gehiago kobratuko dute 

 

Nahirik ulertu hori textua -titulua an prensa- ibili naiz vueltaka baina ez nuen lortzen ulertzea. Baina azkenean lortu dut eskerrak (dito nik) ki neure insistentzia tematua eta ere tematia.. 

Galdetzen dut ea hain gaitza den pensatzea (zat profesinalak on prensa) ze textu hori -titular periodistiko hori- aisago dela ulertzen redaktaturik honela (edo beste aukera digeribleago bat) 

 

Foruzain egiten diren guardia zibilek kobratuko dute gehiago ze kideek 

edo  

Guardia zibilek, egiten direnak foruzain, kobratuko dute gehiago ze kideek 

 

Ote dira aukera hauek (prensan agertua eta alternativoki presentatuak) berdin ulergarri eta ere presentable? 

Nahiago alderantziz, informativoki (OVS / SVO)

 Hau da titularra 

(Gara, martitzena 08 iraila 2026, an lehen orria, ganik Ingo Niebel) baina uste dut da itzulpena ki euskara. 

CDUren krisia sakondu du AfDk 

hori goikoa ezarria an OVS, nik nahiago ipini nola SVO zeren da logikoago. Holan, 

 

AfDk sakondu du CDUren krisia 

edo nik ondio nahiago kin desdoblatau genitivoa

AfDk sakondu du krisia on CDU 

Informativoki, ote da hobea hau aukera berri sintaktikoa?

Da irakurtzen hau titulua 

(Gara, eguena 10 iraila 2026, lehen orria, ganik Iñaki Iriondo) 

Estatus Berria "azken txanpan" dela iritzita, zazpi arlo funtsezkotan eragitea eskaini dio EH Bilduk Lakuari 

Ez dut uste nik ze goiko titular hori izango den ulertzeko erraza ki irakurle asko. Hortakoz dut nik redaktatzen beste honetara esperantzaz dudan erraztuko, behintzat poxi bat, mezua 

EH Bilduk, iritzita "azken txanpan" dela Estatus Berria, eskaini dio Lakuari eragitea zazpi arlo funtsezkotan 

 edo ere, ondio hobeto informativoki 

 EH Bilduk, iritzita "azken txanpan" dela Estatus Berria, eskaini dio Lakuari eragitea an zazpi arlo funtsezkoak 

 

Ote dira ba aukera alternativoak hobeak informativoki? Bai, ez?

 

Izan dadin hobea zat irakurlea (edo ere entzulea)

 Hau titularra irakurtzen dut 

(Gara, eguaztena 9 iraila 2026, 7 or, ganik Pablo Ruiz de Aretxabaleta) 

Hamabi gobernuk Israelgo kolonien merkataritza zigortuko dutela iragarri dute 

Bada, nahirik hobetu hori titularra informativoki dut redaktatzen nik honela 

Hamabi gobernuk iragarri dute zigortuko dutela Israelgo kolonien merkataritze 

edo ere, desdoblatuz genitivoa  

Hamabi gobernuk iragarri dute zigortuko dutela merkataritza on Israelgo koloniak

Geratzen da yago nabarmen, argiago

 Dudala irakurri hau titulua 

(Gara, zapatua 5 iraila 2026, 15 or, ganik Nerea Lauzirika / Lemoa) 

Hidrokarburo isuria gertatu da Cementos Lemona enpresatik Ibaizabal ibaira 

hori goiko informazioa on titularra, nik nahi dut ipini mesedez irakurlea honetara 

 Hidrokarburo isuria gertatu da tik Cementos Lemona enpresa ki Ibaizabal ibaia 

 

Bakoitzak pensatu ahal du duena pensatzen eta baita nahi balu agertu bere eretxia.